GiaTang.comGia Tăng
Tra thuế suất VAT theo mặt hàng

Thuế suất VAT thức ăn chăn nuôi, con giống, máy nông nghiệp và dịch vụ làm đất

Thức ăn chăn nuôi, con giống, cày bừa, thu hoạch thuê không chịu thuế GTGT; máy nông nghiệp chuyên dùng, phun thuốc thuê, sơ chế bảo quản chịu 5%. Bảng tra cho nhà nông.

A Vietnamese farmer drives a small red tractor across a flooded rice field at dawn, wide shot from the dike, misty golden light, figure seen from behind

Trong chuỗi đầu vào của nhà nông, thức ăn chăn nuôi, thức ăn thuỷ sản, giống vật nuôi, vật liệu nhân giống cây trồng và các dịch vụ tưới tiêu, cày bừa, nạo vét kênh mương nội đồng, thu hoạch thuê đều không chịu thuế giá trị gia tăng (Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024). Máy móc chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệp, tàu khai thác thuỷ sản, lưới đánh cá và các dịch vụ chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh, sơ chế, bảo quản nông sản chịu 5% (khoản 2 Điều 9).

Hai nhóm này nằm sát nhau đến mức một hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp có thể phải ghi cả hai trên cùng một hoá đơn. Bài này đưa bảng tra riêng cho vật tư và cho dịch vụ, danh sách máy chuyên dùng theo Nghị định 181/2025/NĐ-CP, một cặp quy định rất dễ lẫn về nạo vét kênh mương, và ví dụ lập hoá đơn cho hợp tác xã.

Vật tư đầu vào: bảng tra nhanh

Các mặt hàng dưới đây là đầu vào thường gặp của trang trại chăn nuôi, ao nuôi thuỷ sản và người trồng trọt.

Vật tưXếp vàoCăn cứ
Thức ăn chăn nuôi theo pháp luật về chăn nuôiKhông chịu thuế GTGTKhoản 3 Điều 5 Luật
Thức ăn thuỷ sản theo pháp luật về thuỷ sảnKhông chịu thuế GTGTKhoản 3 Điều 5 Luật
Giống vật nuôi, vật liệu nhân giống cây trồngKhông chịu thuế GTGTKhoản 2 Điều 5 Luật
Phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, chất kích thích tăng trưởng vật nuôiThuế suất 5%Điểm b khoản 2 Điều 9 Luật
Lưới, dây giềng, sợi để đan lưới đánh cáThuế suất 5%Điểm đ khoản 2 Điều 9; khoản 4 Điều 19 NĐ 181
Tàu khai thác thuỷ sản tại vùng biểnThuế suất 5%Điểm g khoản 2 Điều 9 Luật
Máy móc, thiết bị chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệpThuế suất 5%Điểm g khoản 2 Điều 9; khoản 6 Điều 19 NĐ 181
Bảo hiểm vật nuôi, cây trồng, bảo hiểm nông nghiệp khácKhông chịu thuế GTGTKhoản 8 Điều 5 Luật

Cụm "theo pháp luật về chăn nuôi", "theo pháp luật về thuỷ sản" có nghĩa sản phẩm phải đúng là thức ăn chăn nuôi, thức ăn thuỷ sản theo pháp luật chuyên ngành. Nguyên liệu chưa phải thức ăn, như một loại hoá chất phụ gia bán lẻ, không mặc nhiên đi theo khoản 3 Điều 5.

Với lưới đánh cá, Nghị định 181/2025/NĐ-CP nói rõ gồm các loại lưới đánh cá, các loại sợi, dây giềng chuyên dùng để đan lưới đánh cá, không phân biệt nguyên liệu sản xuất.

Dịch vụ cho nhà nông: cặp quy định dễ lẫn

Dịch vụ nông nghiệp chia thành hai nhóm nằm ở hai điều khác nhau của Luật Thuế giá trị gia tăng. Đặt cạnh nhau mới thấy sự khác biệt:

Dịch vụXếp vàoCăn cứ
Tưới, tiêu nướcKhông chịu thuế GTGTKhoản 6 Điều 5
Cày, bừa đấtKhông chịu thuế GTGTKhoản 6 Điều 5
Nạo vét kênh, mương nội đồng phục vụ sản xuất nông nghiệpKhông chịu thuế GTGTKhoản 6 Điều 5
Dịch vụ thu hoạch sản phẩm nông nghiệpKhông chịu thuế GTGTKhoản 6 Điều 5
Đào đắp, nạo vét kênh, mương, ao hồ phục vụ sản xuất nông nghiệpThuế suất 5%Điểm c khoản 2 Điều 9
Nuôi trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh cho cây trồngThuế suất 5%Điểm c khoản 2 Điều 9
Sơ chế, bảo quản sản phẩm nông nghiệpThuế suất 5%Điểm c khoản 2 Điều 9; khoản 2 Điều 19 NĐ 181
Khám, chữa, phòng bệnh cho vật nuôiKhông chịu thuế GTGTĐiểm b khoản 10 Điều 5

Chỗ dễ lẫn nhất là nạo vét. Khoản 6 Điều 5 dùng cụm "nạo vét kênh, mương nội đồng", còn điểm c khoản 2 Điều 9 dùng cụm "đào đắp, nạo vét kênh, mương, ao hồ phục vụ sản xuất nông nghiệp". Chữ "nội đồng" là dấu hiệu phân biệt luật đặt ra; công việc nạo vét kênh mương nội đồng thuộc nhóm không chịu thuế, còn công việc đào đắp, nạo vét kênh mương, ao hồ không gắn chữ nội đồng thì là 5%. Hợp đồng nên mô tả đúng vị trí, phạm vi công trình. Khi không chắc công trình của mình thuộc vế nào, hãy hỏi cơ quan thuế quản lý trực tiếp bằng văn bản trước khi lập hoá đơn.

Máy nông nghiệp chuyên dùng: danh sách của Nghị định 181

Khoản 6 Điều 19 Nghị định 181/2025/NĐ-CP liệt kê máy móc, thiết bị chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệp được áp 5%. Gom theo công đoạn cho dễ tra:

  • Làm đất: máy cày, máy bừa, máy phay, máy rạch hàng, máy bạt gốc, thiết bị san phẳng đồng ruộng.
  • Gieo trồng: máy gieo hạt, máy cấy, máy trồng mía, hệ thống máy sản xuất mạ thảm.
  • Chăm sóc: máy xới, máy vun luống, máy vãi, rắc phân, bón phân; máy, bình phun thuốc bảo vệ thực vật.
  • Thu hoạch: máy thu hoạch lúa, ngô, mía, cà phê, bông; máy thu hoạch củ, quả, rễ; máy đốn chè, máy hái chè; máy thu gom, bốc mía, lúa, rơm rạ trên đồng; máy thu hoạch cỏ, máy đóng kiện rơm, cỏ.
  • Sau thu hoạch: máy tuốt đập lúa, máy bóc bẹ tẽ hạt ngô, máy tẽ ngô, máy đập đậu tương, máy bóc vỏ lạc, xát vỏ cà phê, máy thiết bị sơ chế cà phê, thóc ướt, máy sấy nông sản và thuỷ sản.
  • Chăn nuôi: máy ấp, nở trứng gia cầm; máy vắt sữa.

Nghị định kết bằng cụm "và các loại máy chuyên dùng khác", đồng thời giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp Bộ Tài chính hướng dẫn các loại máy chuyên dùng khác. Vì vậy, một loại máy không có tên trong danh sách chưa chắc đã bị loại, nhưng cũng không được tự cho là có. Hãy tìm văn bản hướng dẫn của hai bộ hoặc hỏi cơ quan thuế quản lý trực tiếp. Xe tải chở nông sản, máy phát điện dùng ở trang trại là máy đa dụng, không phải máy chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệp theo danh sách này.

Ví dụ: hoá đơn của hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp F

Hợp tác xã F (phương pháp khấu trừ) làm trọn gói một vụ cho một trang trại: cày bừa, phun thuốc phòng trừ sâu bệnh, thu hoạch, sấy lúa, kèm bán ít phân bón. Số liệu giả định, giá chưa thuế.

DòngGiá chưa thuếThuế suấtTiền thuế
Cày, bừa đất30.000.000 đồngKhông chịu thuế0 đồng
Phun thuốc phòng trừ sâu bệnh20.000.000 đồng5%1.000.000 đồng
Thu hoạch lúa40.000.000 đồngKhông chịu thuế0 đồng
Sấy, bảo quản lúa10.000.000 đồng5%500.000 đồng
Phân bón20.000.000 đồng5%1.000.000 đồng
Cộng120.000.000 đồng2.500.000 đồng

Nếu hợp tác xã ghi một dòng duy nhất "dịch vụ nông nghiệp trọn gói 120 triệu đồng", khoản 4 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng buộc tính theo mức cao nhất của các hàng hoá, dịch vụ trong gói. Tách dòng giúp hai dòng không chịu thuế không bị kéo lên 5%.

Phần thuế đầu vào dùng chung cho cả dịch vụ không chịu thuế và dịch vụ chịu thuế, như dầu máy, sửa chữa máy, phải phân bổ khi khấu trừ. Cách phân bổ thuộc chủ đề khấu trừ, không bàn sâu ở đây.

Ngư dân và nhà vườn cao su: những mặt hàng 5% ít người để ý

Ngoài máy làm đất, khoản 2 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng còn ba nhóm 5% dành riêng cho nghề cá và nghề cao su. Điểm g gồm tàu khai thác thuỷ sản tại vùng biển. Điểm đ gồm lưới, dây giềng và sợi để đan lưới đánh cá, cùng mủ cao su dạng mủ cờ rếp, mủ tờ, mủ bún, mủ cốm.

Với mủ cao su, chữ luật nêu đúng bốn dạng. Mủ ở dạng khác, hoặc sản phẩm đã làm ra từ cao su như găng tay, đệm, ống, không thuộc điểm đ; phải xếp theo bản chất của sản phẩm đó. Một công ty thu mua mủ tờ của nhà vườn rồi bán lại vì vậy ghi 5%, còn xưởng làm đệm cao su bán sản phẩm ra thị trường thì không dựa vào điểm đ được.

Với nghề cá, ba khoản đi cùng nhau trong một chuyến biển: tàu và lưới chịu 5%; bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị và dụng cụ cần thiết phục vụ trực tiếp đánh bắt thuỷ sản không chịu thuế theo khoản 8 Điều 5; còn cá đánh bắt về do ngư dân tự bán ra thì không chịu thuế theo khoản 1 Điều 5. Ví dụ một xưởng đóng tàu bán cho chủ tàu G con tàu khai thác thuỷ sản giá chưa thuế 2 tỷ đồng: thuế 5% là 100 triệu đồng. Nếu cũng con tàu đó được đóng để làm dịch vụ chở khách du lịch, nó không còn là tàu khai thác thuỷ sản và không đi theo điểm g nữa.

Câu nên hỏi cơ quan thuế khi gặp ca lưng chừng

Nhiều ca trong nông nghiệp không có câu trả lời sẵn trong bảng. Khi gặp, hãy gửi câu hỏi bằng văn bản cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp, mô tả đủ các ý sau để nhận được câu trả lời gắn đúng trường hợp:

  • Tên và công dụng chính của máy, thiết bị; máy chỉ dùng cho nông nghiệp hay dùng được cho nhiều ngành.
  • Công trình nạo vét nằm ở đâu, phục vụ cánh đồng nào, có phải kênh mương nội đồng hay kênh mương, ao hồ ngoài phạm vi đó.
  • Sản phẩm bán ra là thức ăn chăn nuôi hoàn chỉnh hay nguyên liệu, phụ gia; có giấy tờ theo pháp luật về chăn nuôi, thuỷ sản không.
  • Hợp đồng dịch vụ trọn gói gồm những phần việc nào, giá từng phần có tách được không.
  • Hoá đơn đã lập theo cách nào, từ kỳ nào; nếu phải đổi cách xếp, cần xử lý hoá đơn đã lập ra sao theo pháp luật về hoá đơn hiện hành.

Lưu văn bản trả lời cùng hồ sơ hợp đồng. Lần sau có ca tương tự, kế toán chỉ cần đối chiếu, không phải hỏi lại từ đầu.

Chỗ hay nhầm trong hoá đơn nông nghiệp

Ghi 5% cho thức ăn chăn nuôi vì "giống phân bón". Thức ăn chăn nuôi ở Điều 5, phân bón ở Điều 9. Hai mặt hàng cùng là vật tư nông nghiệp nhưng một bên không chịu thuế, một bên 5%.

Ghi 5% cho dịch vụ thu hoạch thuê. Dịch vụ thu hoạch sản phẩm nông nghiệp có tên ở khoản 6 Điều 5, không chịu thuế. Chỉ phần sơ chế, bảo quản sau thu hoạch mới thuộc điểm c khoản 2 Điều 9.

Coi máy nông nghiệp được giảm thuế còn 3%. Máy chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệp ở mức 5%, nằm ngoài diện giảm của Nghị định 174/2025/NĐ-CP vốn chỉ áp cho nhóm 10%.

Tính phụ tùng thay thế theo máy. Danh sách khoản 6 Điều 19 nêu máy, không nêu phụ tùng. Phụ tùng bán riêng phải được xếp theo đúng bản chất của nó; nếu không có tên ở khoản 2 Điều 9 thì không tự đi theo 5% của máy.

Gộp thú y vào bán thuốc. Dịch vụ khám, chữa bệnh cho vật nuôi không chịu thuế theo điểm b khoản 10 Điều 5. Bán sản phẩm cho vật nuôi là bán hàng, phải xếp theo mặt hàng; đừng gộp hai thứ vào một dòng.

Câu hỏi thường gặp

Thức ăn chăn nuôi có chịu thuế giá trị gia tăng không?

Không. Thức ăn chăn nuôi theo pháp luật về chăn nuôi và thức ăn thuỷ sản theo pháp luật về thuỷ sản thuộc khoản 3 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, là đối tượng không chịu thuế.

Dịch vụ cày, bừa đất thuê có phải xuất hoá đơn có thuế không?

Cày, bừa đất thuộc khoản 6 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng, là đối tượng không chịu thuế. Hoá đơn ghi dòng này không có thuế suất 5% hay 10%.

Máy gặt đập liên hợp chịu thuế suất VAT bao nhiêu?

Máy thu hoạch lúa có tên trong danh sách máy móc, thiết bị chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệp tại khoản 6 Điều 19 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, nên áp mức 5% theo điểm g khoản 2 Điều 9 Luật.

Con giống gà, lợn, cá giống có chịu thuế không?

Sản phẩm giống vật nuôi theo pháp luật về chăn nuôi thuộc khoản 2 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng, là đối tượng không chịu thuế. Vật liệu nhân giống cây trồng theo pháp luật về trồng trọt cũng vậy.

Nạo vét kênh mương chịu thuế 5% hay không chịu thuế?

Tuỳ phạm vi. Nạo vét kênh, mương nội đồng phục vụ sản xuất nông nghiệp không chịu thuế theo khoản 6 Điều 5; đào đắp, nạo vét kênh, mương, ao hồ phục vụ sản xuất nông nghiệp theo điểm c khoản 2 Điều 9 là 5%. Chưa rõ thì hỏi cơ quan thuế.

Dịch vụ sấy lúa thuê chịu thuế suất nào?

Sấy là một hình thức sơ chế, bảo quản sản phẩm nông nghiệp. Dịch vụ sơ chế, bảo quản sản phẩm nông nghiệp thuộc điểm c khoản 2 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng, áp mức 5%.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138