GiaTang.comGia Tăng
Tra thuế suất VAT theo mặt hàng

Thuế suất VAT sách, đồ chơi trẻ em và đồ dùng học tập: 5%, 10% hay không chịu thuế

Sách giáo khoa, giáo trình, báo, tạp chí không chịu thuế GTGT; sách khác và đồ chơi trẻ em chịu 5%; bảng, phấn, thước, com-pa cũng 5%. Cách tra và tính theo giá bìa.

A Vietnamese mother and child browse a low wooden shelf of children toys in a bright neighborhood shop, eye level shot, warm afternoon light, faces turned away

Một nhà sách có thể bán cùng lúc ba loại hàng thuộc ba chỗ khác nhau trong luật: sách giáo khoa, giáo trình, báo, tạp chí và một số loại sách được liệt kê thì không chịu thuế giá trị gia tăng (khoản 15 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024); các loại sách còn lại và đồ chơi cho trẻ em chịu 5% (điểm l khoản 2 Điều 9); mô hình, hình vẽ, bảng, phấn, thước, com-pa dùng để giảng dạy và học tập cũng chịu 5% (điểm i khoản 2 Điều 9).

Những thứ không có tên trong các danh sách trên, như vở, bút, ba lô, hộp bút, không tự động được 5% chỉ vì bày ở quầy học sinh. Bài này đưa bảng tra cho nhà sách, cách hiểu từng loại sách theo định nghĩa của Nghị định 181/2025/NĐ-CP, và một điểm riêng của ngành: sách bán đúng giá bìa thì giá bìa đã là giá có thuế.

Nhóm sách không chịu thuế: định nghĩa cụ thể

Khoản 15 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng số 48/2024/QH15 liệt kê: xuất bản, nhập khẩu, phát hành báo, tạp chí, bản tin, đặc san, sách chính trị, sách giáo khoa, giáo trình, sách văn bản pháp luật, sách khoa học - kỹ thuật, sách phục vụ thông tin đối ngoại, sách in bằng chữ dân tộc thiểu số và tranh, ảnh, áp phích tuyên truyền cổ động, kể cả dưới dạng băng, đĩa ghi tiếng, ghi hình, dữ liệu điện tử.

Khoản 8 Điều 4 Nghị định 181/2025/NĐ-CP định nghĩa từng loại. Sách giáo khoa là sách dùng để giảng dạy và học tập từ mầm non đến trung học phổ thông, gồm cả sách tham khảo cho giáo viên và học sinh phù hợp với nội dung chương trình giáo dục. Giáo trình là sách dùng giảng dạy, học tập ở trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp và dạy nghề. Sách văn bản pháp luật là sách in các văn bản quy phạm pháp luật. Sách khoa học - kỹ thuật là sách giới thiệu, hướng dẫn kiến thức khoa học, kỹ thuật có quan hệ trực tiếp đến sản xuất và các ngành khoa học, kỹ thuật. Sách in bằng chữ dân tộc thiểu số gồm cả sách song ngữ chữ phổ thông và chữ dân tộc thiểu số.

Chú ý cụm "kể cả dưới dạng dữ liệu điện tử": một cuốn giáo trình bán dưới dạng tệp điện tử vẫn thuộc nhóm không chịu thuế như bản in. Ngược lại, chữ "sách tham khảo" chỉ thuộc sách giáo khoa khi phù hợp với nội dung chương trình giáo dục; sách luyện thi, sách kỹ năng có nội dung ngoài chương trình thì phải xét lại, không mặc nhiên đi theo nhóm sách giáo khoa.

Bảng tra cho nhà sách và cửa hàng văn phòng phẩm

Bảng xếp những mặt hàng hay gặp nhất. Cột cuối là điều khoản để bạn tự đối chiếu khi gặp mặt hàng tương tự.

Mặt hàngXếp vàoCăn cứ
Sách giáo khoa, sách tham khảo theo chương trìnhKhông chịu thuế GTGTKhoản 15 Điều 5 Luật; điểm b khoản 8 Điều 4 NĐ 181
Giáo trình đại học, cao đẳng, dạy nghềKhông chịu thuế GTGTĐiểm c khoản 8 Điều 4 NĐ 181
Báo, tạp chí, bản tin, đặc sanKhông chịu thuế GTGTKhoản 15 Điều 5 Luật
Tiểu thuyết, truyện tranh, sách thiếu nhi, sách nấu ănThuế suất 5%Điểm l khoản 2 Điều 9 Luật
Đồ chơi cho trẻ emThuế suất 5%Điểm l khoản 2 Điều 9 Luật
Mô hình, hình vẽ, bảng, phấn, thước, com-paThuế suất 5%Điểm i khoản 2 Điều 9 Luật
Giấy in báoThuế suất 5%Điểm e khoản 2 Điều 9 Luật
Vở, bút, ba lô, hộp bútKhông có tên trong khoản 2Khoản 3 Điều 9; chưa chắc thì hỏi cơ quan thuế

Dòng cuối cần đọc kỹ. Điểm i khoản 2 Điều 9 liệt kê đúng sáu thứ: mô hình, hình vẽ, bảng, phấn, thước, com-pa. Danh sách dùng chữ "bao gồm" rồi liệt kê cụ thể, nên kế toán không nên tự thêm vở hay bút vào chỉ vì chúng cũng là đồ dùng học tập. Mặt hàng không có tên ở khoản 1 và khoản 2 thì khoản 3 đặt mức 10%; trong thời gian Nghị định 174/2025/NĐ-CP còn hiệu lực có thể là 8% nếu không thuộc phụ lục loại trừ.

Sách bán đúng giá bìa: giá bìa đã gồm thuế

Khoản 5 Điều 11 Nghị định 181/2025/NĐ-CP quy định: sách chịu thuế giá trị gia tăng bán theo đúng giá phát hành (giá bìa) theo Luật Xuất bản thì giá bán đó được xác định là giá đã có thuế. Bán không theo giá bìa thì thuế tính trên giá bán ra chưa có thuế. Ví dụ với một cuốn tiểu thuyết thuộc nhóm 5%:

Tình huốngCách tínhKết quả
Bán đúng giá bìa 105.000 đồng105.000 ÷ 1,05Giá chưa thuế 100.000, thuế 5.000 đồng
Bán giảm còn 84.000 đồng, giá này đã gồm thuế84.000 ÷ 1,05Giá chưa thuế 80.000, thuế 4.000 đồng
Báo giá cho trường 100.000 đồng chưa thuế100.000 × 5%Thuế 5.000, thanh toán 105.000 đồng
Sách giáo khoa giá bìa 30.000 đồngKhông chịu thuếKhông tách thuế, cả 30.000 là doanh thu

Chỗ hay sai: nhân viên nhà sách cộng thêm 5% vào giá bìa khi khách xin hoá đơn, biến cuốn sách 105.000 đồng thành 110.250 đồng. Theo nghị định, giá bìa của sách chịu thuế đã là giá có thuế; cộng thêm là thu của khách hai lần.

Với sách giáo khoa, dòng cuối cho thấy không có phép tách thuế nào cả. Nếu phần mềm bán hàng tự chia 1,05 cho mọi đầu sách, doanh thu sách giáo khoa sẽ bị ghi thiếu và một khoản "thuế" không tồn tại sẽ xuất hiện trên sổ.

Đồ chơi cho trẻ em: hiểu theo đúng chữ

Điểm l khoản 2 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng ghi "đồ chơi cho trẻ em", và Điều 19 Nghị định 181/2025/NĐ-CP nhắc lại đúng cụm này mà không định nghĩa thêm. Như vậy, tiêu chí là sản phẩm được làm ra để làm đồ chơi cho trẻ em.

Trong thực tế bán hàng, ranh giới thường hiện ra ở ba kiểu sản phẩm. Kiểu thứ nhất là đồ chơi rõ ràng: xếp hình, búp bê, xe đồ chơi, bộ đồ chơi nấu ăn. Kiểu thứ hai là thiết bị điện tử có tính năng giải trí nhưng không thiết kế riêng cho trẻ em, như máy chơi trò chơi điện tử dành cho mọi lứa tuổi; kiểu này khó gọi là "đồ chơi cho trẻ em" theo chữ luật và không nên tự xếp vào 5%. Kiểu thứ ba là đồ dùng trẻ em không phải đồ chơi: quần áo, bình sữa, xe đẩy, ghế ăn; những thứ này dành cho trẻ nhưng không phải đồ chơi, nên không có tên trong điểm l.

Cửa hàng mẹ và bé vì vậy thường có ít nhất hai nhóm thuế suất trên một hoá đơn. Khoản 4 Điều 9 yêu cầu khai theo từng mức; nếu gộp tất cả vào một dòng "hàng trẻ em" thì phải nộp theo mức cao nhất. Cách an toàn là gắn thuế suất theo từng mã hàng, và khi nhập một dòng sản phẩm lai, ví dụ bàn học có gắn đồ chơi, hãy hỏi cơ quan thuế quản lý trực tiếp trước khi bán số lượng lớn.

Bán cho trường học: trường không chịu thuế, người bán vẫn chịu

Nhà sách và công ty thiết bị giáo dục hay bán cho trường. Một câu hỏi lặp lại mỗi mùa tựu trường: trường học thuộc nhóm không chịu thuế thì hàng bán cho trường có phải tính thuế không?

Khoản 7 Điều 4 Nghị định 181/2025/NĐ-CP trả lời thẳng: hoạt động dạy học, dạy nghề theo pháp luật về giáo dục, giáo dục nghề nghiệp không chịu thuế, nhưng hàng hoá, dịch vụ do các tổ chức, cá nhân cung cấp cho cơ sở dạy học, dạy nghề phải chịu thuế giá trị gia tăng theo quy định. Nghĩa là việc trường không chịu thuế với học phí không lan sang hàng hoá trường mua vào.

Ví dụ, công ty B bán cho một trường tiểu học 40 bộ bảng, thước, com-pa với giá chưa thuế 20 triệu đồng: thuế 5% là 1 triệu, trường thanh toán 21 triệu đồng. Cùng đơn hàng có 200 cuốn sách giáo khoa giá 6 triệu đồng: dòng này không chịu thuế vì bản thân mặt hàng là sách giáo khoa, không phải vì người mua là trường. Nếu đơn hàng có thêm bàn ghế học sinh, đó là đồ nội thất, không có tên trong điểm i, nên phải xác định thuế suất riêng.

Vì trường không được khấu trừ thuế đầu vào cho hoạt động không chịu thuế, họ thường hỏi giá đã gồm thuế. Báo giá cho trường nên ghi rõ từng dòng: giá chưa thuế, thuế suất, tiền thuế, để bên mua đối chiếu với dự toán.

Những nhầm lẫn hay gặp ở quầy sách và văn phòng phẩm

Mọi cuốn sách đều không chịu thuế. Chỉ các loại sách liệt kê ở khoản 15 Điều 5 mới không chịu thuế. Sách văn học, sách thiếu nhi, sách kỹ năng sống thuộc "sách các loại" ở điểm l khoản 2 Điều 9, chịu 5%.

Đồ dùng học tập nào cũng 5%. Điểm i khoản 2 Điều 9 chỉ kể sáu thứ. Vở, bút, cặp không có tên ở đó; đừng mở rộng danh sách bằng suy luận "cũng phục vụ học tập".

Đồ chơi được giảm thêm còn 3%. Đồ chơi trẻ em đang ở mức 5%. Nghị định 174/2025/NĐ-CP chỉ giảm cho nhóm 10%, nên không có mức 3%.

Sách điện tử thì không phải sách. Khoản 15 Điều 5 ghi rõ "kể cả dưới dạng dữ liệu điện tử" cho nhóm không chịu thuế. Một giáo trình dạng tệp không vì đổi hình thức mà đổi cách xếp.

Tiền công in sách là tiền sách. Nhà in nhận in thuê thì giá tính thuế là tiền công in, theo khoản 6 Điều 11 Nghị định 181; đó là dịch vụ in, không phải bán sách, và thuế suất phải xác định riêng cho dịch vụ in.

Tự tra một đầu sách mới trong năm phút

Khi nhận một đầu sách mới từ nhà phát hành, đi lần lượt các bước sau rồi mới cài thuế suất vào phần mềm:

  1. Đọc trang thông tin xuất bản và lời giới thiệu để biết sách thuộc loại nào: giáo khoa, giáo trình, pháp luật, khoa học - kỹ thuật, hay sách phổ thông.
  2. Đối chiếu với định nghĩa ở khoản 8 Điều 4 Nghị định 181/2025/NĐ-CP. Sách tham khảo chỉ thuộc sách giáo khoa khi phù hợp với nội dung chương trình giáo dục.
  3. Nếu khớp một loại ở khoản 15 Điều 5: cài "không chịu thuế". Nếu không khớp: cài 5% theo điểm l khoản 2 Điều 9.
  4. Xem hoá đơn của nhà phát hành ghi thế nào. Nếu hai bên khác nhau, hỏi nhà phát hành căn cứ trước khi bán.
  5. Đánh dấu đầu sách có giá bìa để phần mềm tách thuế từ giá bìa khi bán đúng giá, không cộng thêm.

Đầu sách nào còn lưỡng lự sau bước 3, hãy gửi câu hỏi bằng văn bản cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp, kèm bìa và trang thông tin xuất bản. Một câu trả lời cho một đầu sách cụ thể dùng lại được cho cả bộ sách cùng loại.

Câu hỏi thường gặp

Sách giáo khoa có chịu thuế giá trị gia tăng không?

Không. Sách giáo khoa thuộc khoản 15 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024. Theo Nghị định 181/2025/NĐ-CP, sách giáo khoa gồm sách dạy và học từ mầm non tới trung học phổ thông, kể cả sách tham khảo phù hợp chương trình giáo dục.

Truyện tranh, tiểu thuyết chịu thuế suất bao nhiêu?

Chịu 5%. Điểm l khoản 2 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng áp 5% cho sách các loại, trừ các loại sách không chịu thuế ở khoản 15 Điều 5. Truyện tranh, tiểu thuyết không nằm trong danh sách đó.

Giá bìa của sách đã bao gồm thuế GTGT chưa?

Với sách chịu thuế bán đúng giá bìa theo Luật Xuất bản, khoản 5 Điều 11 Nghị định 181/2025/NĐ-CP xác định giá bìa là giá đã có thuế. Muốn ra tiền thuế 5%, lấy giá bìa chia 1,05 rồi lấy hiệu.

Đồ chơi trẻ em có được giảm thuế xuống 8% hay 3% không?

Không. Đồ chơi cho trẻ em đang chịu 5% theo điểm l khoản 2 Điều 9. Nghị định 174/2025/NĐ-CP chỉ giảm cho hàng đang chịu 10%, nên đồ chơi giữ nguyên 5%.

Vở học sinh có thuộc nhóm thuế suất 5% không?

Điểm i khoản 2 Điều 9 chỉ kể mô hình, hình vẽ, bảng, phấn, thước, com-pa. Vở không có tên ở đó, nên không tự động hưởng 5%; nếu không thuộc nhóm nào khác thì theo khoản 3 là 10%. Chưa chắc thì hỏi cơ quan thuế.

Báo, tạp chí điện tử có chịu thuế GTGT không?

Khoản 15 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng liệt kê báo, tạp chí, bản tin, đặc san và ghi rõ kể cả dưới dạng dữ liệu điện tử. Vì vậy hình thức điện tử không làm thay đổi việc thuộc nhóm không chịu thuế.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138