Báo giá gửi khách doanh nghiệp nên ghi đơn giá chưa có thuế giá trị gia tăng, kèm thuế suất từng dòng, tiền thuế và tổng thanh toán; chỉ ghi một con số "đã gồm VAT" mà không nói mức thuế là nguồn gốc của phần lớn tranh cãi khi xuất hoá đơn. Lý do nằm ở chính luật: giá tính thuế là giá chưa thuế (điểm a khoản 1 Điều 7 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024), và bên mua theo phương pháp khấu trừ cần biết rõ phần thuế để kê khai đầu vào.
Bài này đưa một mẫu bảng báo giá tách cột, cách ghi các khoản thu thêm như phí vận chuyển, lắp đặt, cách ghi chú cho nhóm hàng đang hưởng thuế suất 8% có hạn, báo giá của bên tính thuế trực tiếp như hộ kinh doanh, và vài câu ghi chú cuối báo giá tự soạn để bạn tham khảo. Mẫu câu không thay cho tư vấn pháp lý; báo giá giá trị lớn nên để người có chuyên môn soát.
Vì sao khách doanh nghiệp muốn thấy giá chưa VAT
Với doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp khấu trừ, thuế giá trị gia tăng ghi trên hoá đơn mua vào là khoản được trừ vào thuế đầu ra, nếu đáp ứng điều kiện khấu trừ (khoản 1 Điều 11 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024). Phần thuế đó vì vậy không phải chi phí thật của họ. Chi phí thật là giá chưa thuế, và họ so sánh các nhà cung cấp bằng con số này.
Khi hai báo giá đặt cạnh nhau, một bên ghi 1.100.000 đồng "đã gồm VAT", một bên ghi 1.050.000 đồng "chưa VAT", người mua phải tự quy đổi mới biết bên nào rẻ hơn. Nếu thuế suất hai bên khác nhau, ví dụ một bên đang được áp 8% và bên kia 10%, phép quy đổi càng dễ sai. Báo giá tách cột giúp người mua ra quyết định nhanh và giảm câu hỏi qua lại.
Người bán cũng có lợi: thuế suất có thể thay đổi giữa lúc báo giá và lúc giao hàng, rõ nhất là mức 8% theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP chỉ hiệu lực tới hết 31/12/2026. Nếu báo giá chỉ có một con số tổng, thuế suất đổi là phải mặc cả lại cả giá; nếu báo giá ghi giá chưa thuế, phần thay đổi chỉ nằm ở dòng thuế.
Với khách là người tiêu dùng cuối cùng, ưu tiên ngược lại: họ cần biết số tiền phải trả. Báo giá cho cá nhân nên ghi rõ tổng thanh toán đã gồm thuế, có thể kèm dòng tách thuế để minh bạch. Đừng gửi cùng một mẫu cho hai nhóm khách mà không chỉnh.
Mẫu bảng báo giá tách cột thuế
Giả định công ty A báo giá cho công ty B ba dòng hàng, mỗi dòng một mức thuế suất. Cách bố trí cột dưới đây là gợi ý, bạn điều chỉnh cho phù hợp mặt hàng:
| Hàng hoá, dịch vụ | Số lượng | Đơn giá chưa thuế | Thành tiền chưa thuế | Thuế suất | Tiền thuế | Cộng |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Máy bơm nước loại nhỏ | 4 | 2.500.000 | 10.000.000 | 10% | 1.000.000 | 11.000.000 |
| Dịch vụ lắp đặt máy bơm | 4 | 500.000 | 2.000.000 | 8% | 160.000 | 2.160.000 |
| Phân bón hữu cơ (bao) | 20 | 200.000 | 4.000.000 | 5% | 200.000 | 4.200.000 |
| Tổng | 16.000.000 | 1.360.000 | 17.360.000 |
Thuế suất trong bảng chỉ để minh hoạ cách trình bày; thuế suất thật của từng mặt hàng phải tra theo Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 và danh mục loại trừ của Nghị định 174/2025/NĐ-CP. Đặc biệt, việc máy bơm là 10% hay 8% phụ thuộc mặt hàng có nằm trong phụ lục loại trừ hay không; bạn tra phụ lục của Nghị định 174/2025/NĐ-CP, không đoán theo tên gọi.
Tính tiền thuế từng dòng rồi mới cộng; cộng thành tiền của các dòng khác thuế suất rồi nhân một mức chung là sai về nguyên tắc.
Phí vận chuyển, lắp đặt, phụ thu: ghi vào đâu trên báo giá
Khoản thu thêm mà người bán được hưởng thuộc giá tính thuế. Khoản 2 Điều 7 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 quy định giá tính thuế bao gồm cả khoản phụ thu và phí thu thêm mà cơ sở kinh doanh được hưởng; điểm a khoản 1 Điều 14 Nghị định 181/2025/NĐ-CP nhắc lại. Ghi "phí giao hàng" thành dòng riêng không làm nó thoát khỏi thuế.
Khoản thu hộ thì không thuộc giá tính thuế. Điểm b khoản 1 Điều 14 Nghị định 181/2025/NĐ-CP loại trừ các khoản thu hộ khỏi giá tính thuế. Nếu bạn thu hộ một khoản rồi chuyển nguyên cho bên khác, báo giá nên ghi rõ là "thu hộ", và hồ sơ phải chứng minh được đó thật sự là thu hộ chứ không phải doanh thu của mình.
Dịch vụ tách riêng có thể khác thuế suất với hàng hoá. Lắp đặt, vận chuyển ghi thành dòng dịch vụ riêng thì xét thuế suất của chính dịch vụ đó. Khi dịch vụ và hàng hoá khác thuế suất, việc gộp hay tách ảnh hưởng tới số thuế; trường hợp chưa rõ nên hỏi cơ quan thuế quản lý trực tiếp trước khi chốt mẫu báo giá.
Thuế khác cộng trước VAT. Hàng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt hoặc thuế bảo vệ môi trường thì giá tính thuế giá trị gia tăng là giá đã có các thuế đó nhưng chưa có thuế giá trị gia tăng (điểm a khoản 1 Điều 7). Báo giá nên thể hiện theo đúng trình tự này để người mua đối chiếu được.
Báo giá trong thời gian thuế suất 8% còn hiệu lực
Nghị định 174/2025/NĐ-CP giảm thuế giá trị gia tăng cho nhóm hàng hoá, dịch vụ đang chịu 10%, trừ các nhóm loại trừ như viễn thông, tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, sản phẩm kim loại, sản phẩm khai khoáng (trừ than) và hàng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng). Người tính thuế theo phương pháp khấu trừ được áp 8%. Nghị định có hiệu lực từ 01/7/2025 đến hết 31/12/2026.
Một báo giá gửi vào tháng 11 hoặc 12 năm 2026 cho hàng giao năm 2027 đang chứa một rủi ro rất cụ thể: mức 8% có thể không còn khi xuất hoá đơn. Thời điểm xác định thuế với hàng hoá là lúc chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng, hoặc lúc lập hoá đơn, không phân biệt đã thu tiền hay chưa (điểm a khoản 1 Điều 8 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024). Báo giá không quyết định thuế suất; thời điểm giao hàng và lập hoá đơn mới quyết định.
Cách ghi an toàn là để thuế suất 8% kèm chú thích nó áp dụng theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP tới hết 31/12/2026, và câu "thuế suất áp dụng theo quy định tại thời điểm xuất hoá đơn". Với báo giá có hiệu lực vắt qua năm, có thể thêm một dòng tổng tham khảo theo mức 10% để khách tự dự trù. Trước khi gửi báo giá cho năm 2027, bạn kiểm tra xem đã có văn bản gia hạn việc giảm thuế hay chưa; không nên khẳng định với khách rằng mức 8% chắc chắn được kéo dài.
Báo giá của hộ kinh doanh và doanh nghiệp tính trực tiếp
Không có dòng thuế suất như hoá đơn giá trị gia tăng. Bên tính thuế trực tiếp dùng hoá đơn bán hàng (điểm b khoản 1 Điều 16 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024). Ghi "thuế suất 10%" trên báo giá của hộ kinh doanh là gây hiểu nhầm, vì khách sẽ chờ một hoá đơn tách thuế mà họ không nhận được.
Giá báo nên là giá trọn khách phải trả. Doanh thu tính thuế của hộ là tổng tiền ghi trên hoá đơn bán hàng, gồm phụ thu và phí thu thêm (điểm c khoản 2 Điều 12). Phần thuế theo tỷ lệ nằm trong giá đó, nên báo giá ghi rõ "giá đã gồm các loại thuế của bên bán" là đủ.
Nói trước với khách doanh nghiệp về loại hoá đơn. Khách tính thuế khấu trừ cần biết trước họ sẽ nhận hoá đơn bán hàng, không có thuế đầu vào tách riêng để khấu trừ. Nói rõ từ báo giá giúp tránh tình huống khách đòi hạ giá sau khi nhận hàng.
Doanh nghiệp dưới ngưỡng 1 tỷ đồng cũng tương tự. Theo điểm a1 khoản 2 Điều 12, doanh nghiệp, hợp tác xã có doanh thu năm dưới 01 tỷ đồng tính trực tiếp, trừ khi tự nguyện áp dụng phương pháp khấu trừ. Doanh nghiệp đã đăng ký tự nguyện khấu trừ thì báo giá như doanh nghiệp khấu trừ.
Khách hỏi lại "giá này đã gồm thuế chưa": quy đổi trong một phút
Câu hỏi này đến nhiều nhất sau khi gửi báo giá. Giả định đơn giá báo là 2.000.000 đồng, bảng dưới cho hai cách hiểu và kết quả của từng cách theo ba mức thuế suất:
| Thuế suất | Nếu 2.000.000 là giá chưa thuế: khách trả | Nếu 2.000.000 là giá đã gồm thuế: giá chưa thuế | Chênh lệch số tiền khách trả giữa hai cách hiểu |
|---|---|---|---|
| 10% | 2.200.000 | 1.818.182 | 200.000 |
| 8% | 2.160.000 | 1.851.852 | 160.000 |
| 5% | 2.100.000 | 1.904.762 | 100.000 |
Với đơn hàng một trăm đơn vị, chỉ riêng chuyện hiểu nhầm chữ "giá" đã chênh 20 triệu đồng ở mức 10%. Đây là lý do nên trả lời khách bằng văn bản, nhắc lại cả ba con số: giá chưa thuế, tiền thuế, tổng thanh toán.
Khi khách xin "đổi sang giá đã gồm thuế cho dễ duyệt", bạn chỉ thay cách trình bày, không thay giá chưa thuế. Nếu thực ra là khách muốn giảm giá, hãy giảm ở dòng giá chưa thuế và nói rõ đó là giảm giá, để hoá đơn sau này khớp với báo giá.
Câu ghi chú cuối báo giá: mẫu tự soạn để tham khảo
Những câu dưới đây do người viết tự soạn để minh hoạ, không phải mẫu bắt buộc. Báo giá giá trị lớn hoặc gắn với hợp đồng dài hạn nên để luật sư hoặc kế toán soát lại:
- "Đơn giá trên chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng. Thuế giá trị gia tăng được tính theo thuế suất quy định tại thời điểm xuất hoá đơn."
- "Thuế suất 8% áp dụng theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP, có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2026. Trường hợp thuế suất thay đổi tại thời điểm xuất hoá đơn, tiền thuế được điều chỉnh tương ứng, đơn giá chưa thuế giữ nguyên."
- "Giá đã bao gồm phí vận chuyển đến địa điểm giao hàng ghi trong đơn đặt hàng." (ghi khi đã cộng phí vào đơn giá, tránh khách hiểu là miễn phí rồi đòi trừ ra)
- "Báo giá có hiệu lực trong 30 ngày kể từ ngày lập." (con số 30 ngày chỉ là ví dụ; mỗi bên tự thoả thuận)
- "Bên bán xuất hoá đơn bán hàng; giá trên là giá thanh toán." (dùng cho hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp tính trực tiếp)
Điều cần tránh là các câu mơ hồ như "giá chưa thuế" mà không nói thuế gì, hoặc "giá ưu đãi không xuất hoá đơn": bán hàng chịu thuế thì nghĩa vụ thuế vẫn còn, không phụ thuộc khách có lấy hoá đơn hay không.
Câu hỏi thường gặp
Báo giá ghi "giá đã gồm VAT" nhưng không ghi thuế suất thì có sao không?
Không trái luật thuế, nhưng khi xuất hoá đơn hai bên phải tự tách và dễ lệch nhau nếu hiểu khác thuế suất. Ghi rõ thuế suất từng dòng giúp bên mua kiểm được tiền thuế và giúp bên bán khỏi phải giải thích lại.
Phí vận chuyển ghi riêng trên báo giá có phải chịu VAT không?
Khoản thu thêm mà người bán được hưởng thuộc giá tính thuế theo khoản 2 Điều 7 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024. Chỉ khoản thu hộ thực sự, chuyển nguyên cho bên khác, mới không thuộc giá tính thuế theo Điều 14 Nghị định 181/2025/NĐ-CP.
Báo giá gửi tháng 12/2026 cho hàng giao tháng 2/2027 nên ghi thuế suất nào?
Thuế suất được xác định theo thời điểm giao hàng hoặc lập hoá đơn, không theo ngày báo giá. Nên ghi đơn giá chưa thuế, kèm câu thuế suất theo quy định tại thời điểm xuất hoá đơn, và kiểm tra có văn bản gia hạn mức 8% sau 31/12/2026 hay không.
Hộ kinh doanh có nên ghi "chưa VAT" trên báo giá không?
Không nên, vì hộ kinh doanh dùng hoá đơn bán hàng và tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu, không cộng thêm dòng thuế suất. Ghi giá trọn khách phải trả và nói rõ loại hoá đơn sẽ xuất là cách tránh hiểu nhầm.
Báo giá có ràng buộc thuế suất ghi trên hoá đơn không?
Không. Thuế suất trên hoá đơn do luật quyết định theo mặt hàng và thời điểm xác định thuế, báo giá chỉ là đề nghị thương mại. Nếu báo giá ghi sai thuế suất, hoá đơn vẫn phải ghi đúng mức luật quy định và hai bên thương lượng lại phần giá.
Một báo giá có cả hàng 5% và hàng 10% thì tính tổng thuế thế nào?
Tính tiền thuế riêng cho từng dòng theo thuế suất của dòng đó, rồi cộng các dòng lại. Không cộng thành tiền chưa thuế của mọi dòng rồi nhân một mức thuế chung, vì như vậy số thuế sẽ sai so với hoá đơn.